Podmiot:
Sigma Labs
Na czym polega eksperyment?
Skalowalny Monitor Promieniowania to eksperyment, który mierzy parametry środowiska radiacyjnego na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej w europejskim module Columbus, i bada jak promieniowanie kosmiczne wpływa na poprawną pracę układów scalonych – małe chipów, kluczowych dla wszystkich urządzeń elektronicznych.
Dlaczego to ważne?
W przeciwieństwie do Ziemi, w przestrzeni kosmicznej istnieje promieniowanie, które może uszkadzać lub zakłócać poprawną pracę satelitarnych systemów elektronicznych. To poważne wyzwanie dla satelitów, statków kosmicznych i stacji kosmicznych, których sprawność polega na niezawodnej pracy ich podsystemów elektronicznych. Gdy misje kosmiczne wymagają coraz większej mocy obliczeniowej, potrzebna jest elektronika, która sprawdzi się w ekstremalnych warunkach i będzie działać niezawodnie. Skalowalny Monitor Promieniowania pomoże zarządzać podsystemami pojazdów kosmicznych tak, aby nie uległy uszkodzeniom na skutek promieniowania.
Status
Instrument - Skalowalny Detektor Promieniowania – został zainstalowany przez polskiego astronautę na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej (ISS). Aktualnie instrument mierzy poziom promieniowania wewnątrz europejskiego modułu Columbus, a wyniki pomiarów z ISS są przesyłane do Sigma Labs raz na miesiąc i na bieżąco poddawane analizie.
Plany
Eksperyment RadMon-on-ISS został pomyślnie zrealizowany w ramach misji IGNIS/Axiom-4, a urządzenie Scalable Radiation Monitor zostało zainstalowane wewnątrz modułu Columbus na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej. Eksperyment przeszedł z fazy demonstracji technologii do fazy długoterminowej pracy operacyjnej i zbierania danych na orbicie. Urządzenie pracuje stabilnie i prowadzi ciągły monitoring środowiska promieniowania wewnątrz ISS. Potwierdzono możliwość stabilnej i długoterminowej pracy urządzenia na ISS oraz możliwość wykorzystania zebranych danych do dalszych analiz technicznych, naukowych i produktowych. W oparciu o dostarczone wartościowe wyniki pomiarów, ESA podjęła decyzję o wydłużeniu funkcjonowania urządzenia Scalable Radiation Monitor na ISS przynajmniej do końca Q1-2027. Raport końcowy z eksperymentu został przygotowany, przekazany do ESA i zaakceptowany. Jednocześnie urządzenie cały czas kontynuuje swoją pracę na ISS, a zbierane dane są na bieżąco analizowane. Konfiguracja urządzenia umieszczona na ISS osiągnęła poziom TRL 9. W kolejnych krokach podmiot planuje instalacje systemu na zewnątrz ISS oraz rozwój systemu na potrzeby misji satelitarnych. Podmiot planuje komercjalizację systemu kompaktowego, skalowalnego monitora promieniowania na potrzeby misji satelitarnych, platform orbitalnych, misji załogowych i wielu innych systemów kosmicznych dla których monitorowanie promieniowanie jest elementem kluczowym.
Korzyści płynące z eksperymentu:
Zbierając dane w czasie rzeczywistym o promieniowaniu i jego wpływach na chipy na orbicie, ten eksperyment pomoże inżynierom projektować bardziej niezawodne systemy elektroniczne do użytku w kosmosie. Oznacza to bezpieczniejsze misje – czy to na orbicie Ziemi, lądowanie na Księżycu, czy eksplorację Marsa. W dłuższej perspektywie będzie również wspierać rozwój inteligentniejszej technologii satelitarnej, która może lepiej nam służyć tutaj na Ziemi.
status: październik 2025
